Từng là giáo viên trẻ nhiều thành tích nổi bật
Từng được biết đến là giáo viên Toán trẻ có nhiều thành tích học tập, giảng dạy và tiên phong ứng dụng trí tuệ nhân tạo (AI) trong lớp học, Nguyễn Hà Duy (SN 1998), giáo viên Trường THPT Chuyên Tuyên Quang, hiện bị Cơ quan Cảnh sát điều tra Công an tỉnh Tuyên Quang giữ người trong trường hợp khẩn cấp để điều tra liên quan đến những bất thường trong kết quả thi tốt nghiệp THPT năm 2026 tại điểm thi Trường THPT Chuyên Tuyên Quang.
Theo thông tin công khai trên Cổng thông tin điện tử tỉnh Tuyên Quang, Nguyễn Hà Duy sinh ra trong một gia đình có truyền thống ngành giáo dục. Ngay từ thời phổ thông, Duy đã đạt nhiều thành tích nổi bật như giải Nhì học sinh giỏi toàn diện cấp tỉnh, giải Nhất học sinh giỏi Tin học cấp tỉnh, giải Nhì học sinh giỏi Toán cấp tỉnh và hai năm liên tiếp đoạt giải học sinh giỏi quốc gia môn Toán.
Đáng chú ý, Duy cũng là cựu học sinh của Trường THPT Chuyên Tuyên Quang - ngôi trường hiện đang trở thành tâm điểm chú ý sau những nghi vấn liên quan đến kết quả thi tốt nghiệp THPT năm 2026.
Sau khi tốt nghiệp lớp chất lượng cao ngành Sư phạm Toán, Trường Đại học Sư phạm Hà Nội với bằng loại Giỏi, năm 2020, Nguyễn Hà Duy trở về công tác tại chính ngôi trường mình từng theo học. Giáo viên trẻ này được giao chủ nhiệm lớp chuyên Toán, đồng thời tham gia bồi dưỡng đội tuyển học sinh giỏi quốc gia môn Toán.
Theo thông tin được địa phương giới thiệu, trong nhiều năm liên tiếp, học sinh do Duy trực tiếp giảng dạy đạt giải học sinh giỏi quốc gia, trong đó có học sinh giành giải Nhì. Một trong những dấu ấn của Nguyễn Hà Duy là việc sớm ứng dụng AI vào hoạt động dạy học. Từ năm 2022, giáo viên này sử dụng ChatGPT cùng nhiều nền tảng như Padlet, Quizizz, Azota, Kahoot... để xây dựng học liệu, cá nhân hóa bài giảng và tăng tương tác với học sinh.
Không chỉ áp dụng công nghệ trong lớp học, Duy còn chia sẻ kinh nghiệm ứng dụng AI với đồng nghiệp, hướng dẫn học sinh khai thác các công cụ số phục vụ học tập. Trước khi xảy ra vụ việc, giáo viên này từng đạt giải Nhất cuộc thi thiết kế bài giảng E-learning cấp tỉnh và được công nhận danh hiệu Giáo viên dạy giỏi cấp tỉnh năm học 2024-2025.
Tuy nhiên, chiều 5/7, Cơ quan Cảnh sát điều tra Công an tỉnh Tuyên Quang đã thi hành lệnh giữ người trong trường hợp khẩn cấp đối với Nguyễn Hà Duy để điều tra liên quan đến những bất thường trong kết quả thi tốt nghiệp THPT năm 2026.
Trước đó, kết quả thi môn Toán tại Trường THPT Chuyên Tuyên Quang thu hút sự quan tâm đặc biệt của dư luận khi trường có điểm trung bình lên tới 9,58 và ghi nhận gần 150 bài thi đạt điểm 10, cao vượt trội so với mặt bằng chung.
Đêm 5/7, Bộ GD&ĐT cũng phát đi thông tin chính thức về quá trình kiểm tra bước đầu. Bước đầu, Tổ công tác chưa phát hiện dấu hiệu bất thường trong các khâu in sao đề thi, vận chuyển, bảo quản bài thi và chấm thi. Tuy nhiên, qua phân tích dữ liệu và xác minh sơ bộ, Bộ GD&ĐT nhận định kết quả thi môn Toán tại điểm thi Trường THPT Chuyên Tuyên Quang là bất thường, có dấu hiệu cần tiếp tục được xác minh, làm rõ, nhất là đối với công tác coi thi.
Thông tin từ Bộ GD&ĐT cũng là cơ sở để các cơ quan chức năng tiếp tục mở rộng xác minh trách nhiệm của các cá nhân liên quan, đồng thời làm rõ nguyên nhân dẫn đến những bất thường trong kết quả thi tại điểm thi này.
Tiêu cực khó chấm dứt nếu kỳ thi còn phụ thuộc quá nhiều vào con người
Bộ GD&ĐT cho biết đã phối hợp với các đơn vị chức năng của Bộ Công an và Công an tỉnh Tuyên Quang tiếp tục xác minh trách nhiệm của thí sinh, cán bộ coi thi, các thành viên tại điểm thi và những cá nhân liên quan (nếu có). Quan điểm của Bộ là xử lý vụ việc khẩn trương, khách quan, công bằng, đúng quy chế và đúng quy định của pháp luật, đồng thời bảo đảm quyền lợi chính đáng của thí sinh.
Trao đổi với phóng viên, TS Lê Viết Khuyến, nguyên Phó Vụ trưởng Vụ Giáo dục đại học (Bộ GD&ĐT), cho rằng việc Bộ GD&ĐT bước đầu xác định cần tiếp tục làm rõ công tác coi thi cho thấy đây không chỉ là câu chuyện của một điểm thi hay một cá nhân, mà là dịp để nhìn lại toàn bộ quy trình tổ chức kỳ thi, từ xây dựng đề thi, tổ chức thi, coi thi, chấm thi đến sử dụng kết quả.
Từ những vụ tiêu cực thi cử từng xảy ra trước đây, nhiều chuyên gia cho rằng điều quan trọng không chỉ là xử lý từng vụ việc mà còn phải tiếp tục hoàn thiện cơ chế tổ chức kỳ thi để hạn chế nguy cơ phát sinh sai phạm. Theo TS Lê Viết Khuyến, thực tế công tác đánh giá giữa các địa phương, các cơ sở giáo dục vẫn còn có sự khác biệt nhất định. Có nơi thực hiện rất nghiêm túc, nhưng cũng có nơi chịu tác động của bệnh thành tích, khiến chất lượng đánh giá chưa thực sự đồng đều.
"Gốc rễ của vấn đề vẫn là phải hạn chế tối đa những điều kiện có thể dẫn đến tiêu cực. Khi một hệ thống còn phụ thuộc quá nhiều vào con người thì nguy cơ sai phạm vẫn luôn tồn tại", TS Lê Viết Khuyến nhận định.
Theo vị chuyên gia, vì vậy, không thể chỉ trông chờ vào việc tăng thêm các đoàn thanh tra hay bổ sung thêm các quy định kiểm soát. Những giải pháp này vẫn cần thiết nhưng chủ yếu mang tính hỗ trợ, bởi ở bất cứ khâu nào còn phụ thuộc quá nhiều vào con người thì vẫn còn nguy cơ phát sinh tiêu cực.
Bên cạnh yếu tố con người, nhiều chuyên gia khảo thí cũng cho rằng cần tiếp tục rà soát các giải pháp kỹ thuật trong tổ chức thi trắc nghiệm trên giấy. Việc sử dụng nhiều mã đề là cần thiết, song nếu các mã đề chỉ được tạo từ số lượng ít đề thi gốc và việc phân phối đề trong phòng thi chưa thực sự tối ưu thì vẫn có thể làm gia tăng nguy cơ thí sinh trao đổi thông tin làm bài. Điều đó cho thấy bảo đảm an ninh kỳ thi không chỉ phụ thuộc vào công tác coi thi mà còn bắt đầu từ khâu thiết kế đề thi và phương án phát đề trong phòng thi.
Về lâu dài, giáo dục Việt Nam cần hướng tới xây dựng một mô hình khảo thí hiện đại, minh bạch và có khả năng tự kiểm soát. Theo TS Lê Viết Khuyến, nhiều quốc gia trên thế giới đã xây dựng ngân hàng đề thi chuẩn hóa với số lượng câu hỏi rất lớn. Khi tổ chức thi, hệ thống sẽ lựa chọn câu hỏi theo thuật toán ngẫu nhiên, bảo đảm mỗi thí sinh có một bộ đề khác nhau nhưng vẫn tương đương về độ khó.
"Cách làm này không chỉ hạn chế nguy cơ lộ đề mà còn giảm đáng kể khả năng can thiệp của con người vào quá trình tổ chức thi. Đây là hướng đi mà giáo dục Việt Nam cần từng bước nghiên cứu, triển khai nếu muốn xây dựng một hệ thống khảo thí hiện đại, khách quan và minh bạch", TS Lê Viết Khuyến nói.
Xử lý nghiêm sai phạm (nếu có) là cần thiết, nhưng điều quan trọng hơn là tiếp tục hoàn thiện cơ chế tổ chức kỳ thi, giảm sự phụ thuộc vào con người và tăng tính minh bạch. Đó mới là giải pháp căn cơ để hạn chế tiêu cực.
