Sân bay Quốc tế King Khalid ở thủ đô Riyadh đã nhiều lần trở thành mục tiêu của Houthi kể từ khi lực lượng này phát động chiến dịch quân sự mới nhằm vào Saudi Arabia hồi tháng 9/2026.
Vụ tấn công hôm 10/10 khiến 12 người thiệt mạng và 309 người bị thương, trở thành cuộc tấn công gây thương vong lớn nhất tại Saudi Arabia trong hơn một thập kỷ. Cơ quan hàng không dân dụng nước này buộc phải yêu cầu sân bay tạm dừng hoạt động và chuyển hướng toàn bộ các chuyến bay. Trong khi đó, Mỹ và Anh đã ban hành các cảnh báo du lịch mới đối với công dân của mình.
Saudi Arabia sở hữu một trong những lực lượng quân sự được trang bị hiện đại trong khu vực, với hệ thống phòng không nhiều tầng. Trong tuần qua, máy bay chiến đấu của Saudi Arabia liên tục không kích các vị trí của Houthi trên khắp Yemen. Tuy vậy, Houthi ngày càng gia tăng khả năng đối phó và đáp trả.
Kho vũ khí của Houthi hiện đại đến mức nào?
Kho vũ khí của Houthi đã phát triển đáng kể kể từ khi lực lượng này giành quyền kiểm soát thủ đô Sanaa từ tay chính phủ Yemen vào tháng 9/2014.
UAV và tên lửa của Houthi có khả năng vươn tới Israel. Các cuộc tấn công nhằm vào sân bay và cơ sở hạ tầng dầu khí của Saudi Arabia cũng cho thấy lực lượng này có khả năng nhắm mục tiêu vào những cơ sở cụ thể.
Hiện chưa có thông tin xác định chính xác loại vũ khí được sử dụng trong vụ tấn công sân bay Riyadh. Tuy nhiên, kể từ khi liên quân do Saudi Arabia dẫn đầu can thiệp quân sự vào Yemen năm 2015, Houthi đã phóng hàng trăm UAV và tên lửa nhằm vào vương quốc này.
Kể từ khi xung đột tại Gaza bùng phát vào tháng 10/2023, Houthi cũng tiến hành các cuộc tấn công nhằm vào Israel và những tàu thuyền mà họ cho là có liên hệ với nước này.
Houthi thường phối hợp nhiều loại vũ khí trong cùng một đợt tấn công, kết hợp UAV với tên lửa có tốc độ bay khác nhau nhằm gây quá tải, làm nhiễu loạn và đánh lừa hệ thống phòng không đối phương.
Chiến thuật phối hợp hỏa lực cũng được lực lượng này áp dụng trên chiến trường Yemen. Houthi thường tiến hành các đợt tấn công liên tiếp nhằm vào những vị trí của chính phủ trong nhiều tuần trước khi triển khai một cuộc tiến công chớp nhoáng, giành quyền kiểm soát khu vực ven Biển Đỏ vào tháng trước.
Trong số những vũ khí tiên tiến nhất của Houthi có tên lửa đạn đạo tầm trung Palestine-2. Đây là loại tên lửa hai tầng sử dụng nhiên liệu rắn, được cho là có tầm bắn khoảng 2.000 km và có khả năng đạt tốc độ siêu thanh. Một loại khác là Toufan, được cho là phiên bản đổi tên của tên lửa Ghadr do Iran sản xuất, với tầm bắn ước tính từ 1.350 km đến 1.950 km.
Tầm bắn của các loại tên lửa này, trong đó một số được cho là mang đầu đạn chùm, cho phép Houthi tiến hành các cuộc tấn công nhằm vào Israel, quốc gia cách Yemen khoảng 2.000 km. Một số cuộc tấn công đã vượt qua được hệ thống phòng không của Israel. Houthi cũng sở hữu nhiều loại tên lửa tầm ngắn hơn, trong đó có các dòng Burkan và Badr. Những loại tên lửa này được cho là có nguồn gốc từ Iran và từng được sử dụng trong các cuộc tấn công xuyên biên giới nhằm vào Saudi Arabia.
Ông Nawaf Obaid, chuyên gia nghiên cứu cấp cao tại Khoa Nghiên cứu Chiến tranh thuộc Đại học King's College London cho rằng: “Houthi hầu như không đưa ra bằng chứng về những đổi mới công nghệ đáng kể do lực lượng này tự phát triển”. Theo chuyên gia này, năng lực sản xuất trong nước của Houthi chủ yếu giới hạn ở một số loại tên lửa và UAV có trình độ công nghệ thấp hơn.
Tháng 9 vừa qua, lực lượng chính phủ Yemen cáo buộc Houthi nhận được sự hỗ trợ từ Lực lượng Vệ binh Cách mạng Hồi giáo Iran (IRGC) để phát triển một loại vũ khí mới: tên lửa hành trình có khả năng bay tuần tra, duy trì hoạt động trên một khu vực trước khi tấn công mục tiêu.
Vì sao hệ thống phòng không của Saudi Arabia gặp khó khăn?
Giới chức Saudi Arabia cho biết lực lượng phòng không nước này đã đánh chặn một số mục tiêu bay trong tuần qua, trong đó có hai tên lửa đạn đạo hướng về thủ đô Riyadh. Tuy nhiên, hệ thống phòng thủ vẫn không ngăn chặn được vật thể bay tấn công Sân bay Quốc tế King Khalid ở Riyadh.
Trao đổi với Al Jazeera, ông Nawaf Obaid cho rằng việc hệ thống phòng không của Saudi Arabia đôi khi bị xuyên thủng là điều khó tránh khỏi, xét đến diện tích rộng lớn của đất nước và đường biên giới kéo dài với Yemen.
“Dù sở hữu hệ thống phòng không nhiều tầng đến đâu, vẫn sẽ có những vật thể bay lọt qua”, ông nói. Chuyên gia này lưu ý rằng bên cạnh mỗi cuộc tấn công thành công, lực lượng Houthi còn thực hiện hàng chục đợt tấn công khác bị ngăn chặn.
Trong khi đó, ông Wolfgang Pusztai, chuyên gia phân tích chính sách an ninh và quốc phòng, nhận định rằng hệ thống phòng thủ tên lửa đạn đạo của Saudi Arabia vốn được thiết kế chủ yếu để đối phó với các mối đe dọa từ Iran. Tuy nhiên, trước các cuộc tấn công ngày càng gia tăng từ Houthi, Riyadh có thể đang điều chỉnh thế bố trí phòng thủ, chuyển trọng tâm sang hướng Yemen.
Một thách thức khác là nguồn dự trữ tên lửa đánh chặn. Saudi Arabia, cùng nhiều đồng minh khác của Mỹ trong khu vực và trên thế giới, đang đối mặt với tình trạng hạn chế nguồn đạn dược dành cho các hệ thống phòng không Patriot và THAAD.
Tháng 9/2026, có thông tin cho rằng Riyadh đã liên hệ với một số quốc gia đối tác để đề nghị hỗ trợ triển khai hệ thống phòng không hoặc cung cấp các hình thức hỗ trợ khác nhằm đối phó với những cuộc tấn công của Houthi.
Những hạn chế của lực lượng Houthi
Dù gia tăng các cuộc tấn công, Houthi vẫn phải hoạt động trong điều kiện có nhiều hạn chế. Lực lượng này chịu lệnh cấm vận vũ khí của Liên Hợp Quốc, đối mặt với các biện pháp phong tỏa kéo dài nhiều năm của Saudi Arabia và phải chiến đấu trên nhiều mặt trận tại Yemen.
“Xét về tương quan quân sự, liên minh do Saudi Arabia dẫn đầu chiếm ưu thế. Tuy nhiên, Houthi vẫn có thể thu hút sự chú ý của dư luận thông qua những cuộc tấn công nhằm vào Saudi Arabia”, ông Obaid nhận định.
Quy mô chính xác kho tên lửa của Houthi hiện vẫn chưa được xác định. Điều này làm dấy lên câu hỏi về khả năng duy trì các cuộc tấn công nhằm vào Saudi Arabia của lực lượng này, trong bối cảnh họ phải tham gia giao tranh trên bộ tại Yemen và sử dụng cả tên lửa lẫn UAV.
Ông Obaid cho biết chiến dịch không kích của Saudi Arabia tại Yemen tập trung đáng kể vào các kho tên lửa, cơ sở ngầm và xưởng sản xuất UAV của Houthi. Theo ông, chiến dịch này đang “gây thiệt hại to lớn” cho năng lực quân sự của Houthi.
Còn nhà phân tích Pusztai cho rằng Houthi có thể chỉ còn một lượng hạn chế tên lửa đạn đạo tầm ngắn. Nếu nhận định này chính xác, lực lượng Houthi sẽ khó tiến hành các đợt tấn công quy mô lớn với mật độ cao. Thay vào đó, Houthi có thể chuyển sang phóng từng tên lửa riêng lẻ nhằm vào các mục tiêu có khả năng phòng thủ hạn chế hơn. Theo ông Pusztai, cách tiếp cận này có thể nhằm tối đa hóa tác động chiến lược của các cuộc tấn công, trong đó có việc gây gián đoạn hoạt động hàng không dân dụng.
