Hơn nửa thí sinh chọn STEM: Làn sóng mới trong tuyển sinh đại học 2026
Nhìn vào dữ liệu tuyển sinh đại học năm 2026 sau khi kết thúc thời hạn đăng ký, có thể thấy sự thay đổi rõ rệt trong xu hướng lựa chọn ngành nghề của thí sinh.
Theo báo cáo của Bộ Giáo dục và Đào tạo, tính đến hết ngày 14/7, có 874.811 thí sinh đã nhập nguyện vọng xét tuyển trên Hệ thống, với tổng số 7.180.860 nguyện vọng.
Trong số này, có 467.590 thí sinh đăng ký xét tuyển vào các ngành STEM (Khoa học, Công nghệ, Kỹ thuật và Toán học), chiếm khoảng 53,4% tổng số thí sinh đăng ký xét tuyển. Tổng số nguyện vọng vào nhóm ngành STEM đạt 2.368.179, chiếm gần 33% tổng số nguyện vọng.
Bên cạnh đó, các nhóm ngành khoa học cơ bản, kỹ thuật then chốt và công nghệ chiến lược thuộc diện được hưởng chính sách hỗ trợ theo Nghị định số 179/2026/NĐ-CP của Chính phủ cũng thu hút sự quan tâm lớn, với 331.693 thí sinh đăng ký và tổng số 1.291.839 nguyện vọng.
Trao đổi về kết quả này, GS.TS Nguyễn Tiến Thảo, Vụ trưởng Vụ Giáo dục Đại học (Bộ GD&ĐT), cho biết đây là một trong những điểm nổi bật của mùa tuyển sinh năm 2026. Theo ông Thảo, hơn một nửa số thí sinh đăng ký xét tuyển năm nay có ít nhất một lựa chọn thuộc STEM; hơn một phần ba có lựa chọn thuộc 15 nhóm ngành được Nhà nước xác định cần ưu tiên phát triển.
“Nhìn vào số lượng thí sinh lựa chọn nguyện vọng vào nhóm ngành này cho thấy nhận thức của thí sinh và phụ huynh về vai trò của khoa học, công nghệ, kỹ thuật và toán học đang có chuyển biến”, ông Thảo nhận định.
Vụ trưởng Vụ Giáo dục Đại học cho rằng các chính sách học bổng, hỗ trợ người học; triển vọng nghề nghiệp; nhu cầu nhân lực và công tác hướng nghiệp đã góp phần tạo thêm động lực để thí sinh lựa chọn những ngành học này.
Tuy nhiên, ông Thảo lưu ý, số lượng đăng ký mới chỉ phản ánh mức độ quan tâm ban đầu. Sự chuyển dịch này chỉ trở thành kết quả thực chất khi thể hiện qua số lượng nhập học, chất lượng đầu vào, tỷ lệ duy trì học tập, kết quả tốt nghiệp và khả năng đáp ứng nhu cầu nhân lực.
AI, công nghệ thông tin tạo sức hút với thí sinh
Trong nhóm ngành STEM, lĩnh vực Máy tính và công nghệ thông tin tiếp tục là một trong những lựa chọn nổi bật. Năm 2026, có 154.016 thí sinh đăng ký vào lĩnh vực Máy tính và công nghệ thông tin với hơn 415.000 nguyện vọng. Như vậy, gần 18% tổng số thí sinh đăng ký xét tuyển có ít nhất một lựa chọn thuộc lĩnh vực này.
Đối với lĩnh vực Khoa học tự nhiên, có hơn 43.700 thí sinh đăng ký với 63.800 nguyện vọng.
Theo GS.TS Nguyễn Tiến Thảo, đây là tín hiệu đáng ghi nhận bởi khoa học tự nhiên, cùng với toán học, thống kê và kỹ thuật, tạo nên nền tảng để phát triển trí tuệ nhân tạo, bán dẫn, vật liệu mới, năng lượng, công nghệ sinh học và nhiều công nghệ chiến lược khác.
“Trong bối cảnh hiện nay, AI đang trở thành công nghệ nền tảng, làm thay đổi phương thức làm việc và yêu cầu năng lực trong hầu hết lĩnh vực như kinh tế, tài chính, y tế, giáo dục, nông nghiệp, giao thông, pháp luật, truyền thông và ngôn ngữ”, ông Thảo phân tích.
Cùng với xu hướng phát triển của trí tuệ nhân tạo, các chương trình đào tạo chuyên sâu về công nghệ thông tin, AI hoặc các chương trình đào tạo có nội dung về trí tuệ nhân tạo (X+AI) đang thu hút sự quan tâm lớn của thí sinh.
Tuy nhiên, theo ông Thảo, cần nhìn nhận đúng về ý nghĩa của số liệu đăng ký xét tuyển. Số lượng nguyện vọng lớn không đồng nghĩa với việc tất cả thí sinh đều trúng tuyển hoặc cơ hội trúng tuyển của mỗi thí sinh sẽ tăng lên.
“Một thí sinh có thể đăng ký nhiều nguyện vọng, nhưng sau quá trình xử lý nguyện vọng chung, mỗi thí sinh chỉ được xác định trúng tuyển vào một nguyện vọng cao nhất mà mình đáp ứng đầy đủ điều kiện”, ông Thảo cho biết.
Theo Vụ trưởng Vụ Giáo dục Đại học, hơn 7,1 triệu nguyện vọng không phải là hơn 7,1 triệu thí sinh và càng không phải là hơn 7,1 triệu kết quả trúng tuyển.
Thực tế những năm gần đây cho thấy số lượng đăng ký xét tuyển luôn cao hơn số lượng nhập học. Tỷ lệ nhập học so với chỉ tiêu trong các năm 2023, 2024 và 2025 lần lượt là 82,45%, 85,23% và 90%.
Vì vậy, với những ngành học có tính ứng dụng cao, triển vọng nghề nghiệp tốt hoặc được hưởng chính sách hỗ trợ, mức độ cạnh tranh có thể tiếp tục ở mức cao tại các cơ sở đào tạo có uy tín.
Dù vậy, điểm chuẩn chính thức chỉ được xác định sau quá trình xét tuyển dựa trên chỉ tiêu, dữ liệu đăng ký, phương thức xét tuyển và kết quả của thí sinh.
GS.TS Nguyễn Tiến Thảo nhấn mạnh, mục tiêu quan trọng nhất của tuyển sinh không phải là khuyến khích thí sinh đăng ký thật nhiều nguyện vọng, mà là giúp các em lựa chọn đúng ngành học, phù hợp với năng lực, sở trường, điều kiện học tập và định hướng nghề nghiệp lâu dài.
