Sửa Luật Xử lý vi phạm hành chính: Cân nhắc mức phạt tiền tối đa lên 1,5 lần

Cần quy định rõ ràng về thời hiệu xử phạt và cân nhắc mức phạt tiền tối đa

Đóng góp ý kiến về thời hiệu xử lý vi phạm hành chính của dự thảo luật Xử lý vi phạm hành chính (sửa đổi), đại biểu Mai Phương Hoa (đoàn Ninh Bình) cho rằng, Điều 6 đang quy định thời hiệu xử phạt vi phạm hành chính từ 1 - 3 năm và giao cho Chính phủ quy định chi tiết.

“Các quy định này của dự thảo luật không cụ thể, không rõ ràng, dễ dẫn đến tùy tiện trong áp dụng. Trong khi việc xử lý vi phạm hành chính thì trực tiếp liên quan đến quyền con người, quyền công dân, quyền và lợi ích của tổ chức vi phạm”, đại biểu Mai Phương Hoa nói.

Đại biểu Mai Phương Hoa đề nghị những lĩnh vực nào dự kiến kéo dài thời hiệu xử phạt lên 3 năm thì cần nghiên cứu kỹ, vừa bảo đảm thể chế hóa đúng tinh thần của Kết luận số 56 của Bộ Chính trị, vừa phù hợp thực tế, tránh kéo dài thời hiệu không cần thiết. Thay vào đó, cùng với sự hỗ trợ của khoa học công nghệ, cần nâng cao hơn nữa năng lực của cơ quan tổ chức thi hành pháp luật trong việc phát hiện các hành vi vi phạm hành chính để xử lý kịp thời, bảo đảm tính nghiêm minh của pháp luật.

Liên quan đến mức phạt tiền, đại biểu Mai Phương Hoa cho biết, dự thảo Luật Xử lý vi phạm hành chính quy định mức phạt tiền tối đa trong xử phạt vi phạm hành chính là 1,5 tỷ đối với cá nhân và 3 tỷ đồng đối với tổ chức. Như vậy, mức tối đa tăng lên 1,5 lần so với luật hiện hành.

Theo đại biểu Mai Phương Hoa, việc tăng mức tiền xử phạt là khá cao so với khả năng tài chính và khả năng chi trả của cá nhân, doanh nghiệp trong giai đoạn hiện nay. Trong khi đó, dự thảo luật cũng quy định các biện pháp cưỡng chế như: ngừng cung cấp điện, nước, internet, tạm hoãn xuất cảnh đối với cá nhân, tổ chức trì trệ không chấp hành quyết định xử phạt. Các biện pháp khắc phục hậu quả như: khôi phục lại tình trạng ban đầu, phá dỡ công trình và các hình thức phạt bổ sung như tước quyền sử dụng giấy phép, chứng chỉ hành nghề,…

Do đó, đại biểu Mai Phương Hoa cho rằng, cần cân nhắc, đánh giá kỹ lưỡng từ nhiều mặt về mức xử phạt vi phạm hành chính về mức phạt tiền tối đa này, để vừa bảo đảm tính nghiêm minh của pháp luật, vừa không ảnh hưởng quá nhiều đến đời sống, sản xuất kinh doanh của người dân, doanh nghiệp, nhất là trong giai đoạn hiện nay Nhà nước ta đang thực hiện một loạt các biện pháp để khoan sức dân nhằm thúc đẩy tăng trưởng kinh tế hai chữ số.

“Trước mắt, chỉ tập trung tăng mức phạt tiền đối với các vi phạm liên quan đến các hành vi vi phạm về sức khỏe cộng đồng, về an toàn thực phẩm và về môi trường theo đúng tinh thần chỉ đạo của Đảng trong giai đoạn hiện nay”, đại biểu Mai Phương Hoa đề nghị.

Cẩn trọng khi chuyển thẩm quyền và quy định chặt chẽ các biện pháp cưỡng chế

Đối với vấn đề thẩm quyền quyết định áp dụng biện pháp đưa vào cơ sở giáo dục bắt buộc và đưa đi cai nghiện bắt buộc, đại biểu Nguyễn Thị Việt Nga (đoàn Hải Phòng) cho biết, theo các điều 90, 91 và 126 của dự thảo, thì một phần thẩm quyền hiện do Tòa án thực hiện được chuyển sang Chủ tịch Ủy ban nhân dân cấp xã. Mục tiêu của đề xuất là rút ngắn thời gian xử lý, phân định trách nhiệm rõ hơn và đáp ứng yêu cầu tổ chức chính quyền địa phương hiện nay.

Tuy vậy, đại biểu Nga cho rằng, chúng ta cũng cần nhìn đầy đủ tính chất của quyết định loại này. Đưa một người vào cơ sở giáo dục bắt buộc hoặc đi cai nghiện bắt buộc thì không chỉ đơn giản là thay đổi nơi thực hiện một biện pháp hành chính. Quyết định đó buộc họ phải rời môi trường sống và sinh hoạt tại một cơ sở trong thời gian dài. Vì vậy, điều cần cân nhắc trước hết là khi chuyển thẩm quyền từ Tòa án sang cơ quan hành chính thì cơ chế nào sẽ bảo đảm hồ sơ được xem xét khách quan và người bị đề nghị có điều kiện thực chất để bảo vệ quyền lợi của mình?

Đại biểu Nguyễn Thị Việt Nga đặc biệt đề nghị cân nhắc giữ thẩm quyền của Tòa án đối với biện pháp đưa vào cơ sở giáo dục bắt buộc. “Nếu cơ quan soạn thảo tiếp tục đề xuất chuyển thẩm quyền thì tôi cần trình Quốc hội đánh giá tác động riêng đối với quyền của người bị áp dụng, năng lực giải quyết hồ sơ ở cấp xã và cơ chế kiểm soát quyết định sau khi thi hành”, đại biểu Nga đề xuất.

Đối với biện pháp cai nghiện bắt buộc, đại biểu Nguyễn Thị Việt Nga nêu ý kiến phải đảm bảo pháp luật thống nhất với nhau. 

Về giới hạn áp dụng các biện pháp cưỡng chế mới tại Điều 84, đại biểu Nguyễn Thị Việt Nga cho biết, dự thảo bổ sung các biện pháp có phạm vi tác động rất rộng như là ngừng cung cấp điện, nước, dịch vụ internet, viễn thông, niêm phong địa điểm, tạm hoãn xuất cảnh. Đây là các biện pháp cần thiết, nhưng cũng phải được thiết kế thận trọng, bởi nếu không, rất có thể hậu quả có thể vượt ra ngoài cá nhân, tổ chức có nghĩa vụ thi hành quyết định.

Vì vậy, tán thành việc nghiên cứu xem xét các biện pháp mới để mang lại hiệu quả cao hơn, nhưng đại biểu Nguyễn Thị Việt Nga cũng đề nghị dự thảo luật quy định chặt chẽ các giới hạn áp dụng. “Đặc biệt, cần quy định chặt chẽ để bảo vệ người thứ ba không vi phạm, bởi chính các giới hạn ấy quyết định mức độ tác động của quyền cưỡng chế nhà nước đối với lại người dân và doanh nghiệp”, đại biểu Nga đề xuất.