Người được nhắc đến chính là Đại tá, Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân La Văn Cầu.
Ông sinh năm 1931, người dân tộc Tày, huyện Trùng Khánh, tỉnh Cao Bằng. Với khát khao được cầm súng giết giặc giải phóng đất nước, dù mới 16 tuổi, La Văn Cầu khai tăng lên 18 tuổi để được vào bộ đội.
Lúc đó là năm 1948, thời kỳ đầu của cuộc kháng chiến chống thực dân Pháp, mọi thứ vô cùng gian khổ, thiếu thốn, nhưng niềm vui, ý chí giúp cho chàng trai trẻ La Văn Cầu vượt qua khó khăn, vươn lên rèn luyện thành chiến sĩ gương mẫu, giàu lòng nhân ái, được đồng đội rất quý mến.
Trong Chiến dịch Biên giới năm 1950, trên cương vị Tiểu đội phó, Trung đội 2, Đại đội 671, La Văn Cầu cùng đồng đội nhận nhiệm vụ dùng bộc phá đánh lô cốt địch tại cứ điểm Đông Khê. Dù bị thương ở mặt, nát cánh tay phải nhưng La Văn Cầu vẫn ôm gói bộc phá tiêu diệt lô cốt địch sau khi nhờ đồng đội chặt đứt cánh tay cho đỡ vướng.
Ông từng kể sự việc này: "Đạn bắn trúng cánh tay phải và má phải của tôi. Lúc đó, tưởng chết, nên tôi cố hô Hồ Chủ tịch muôn năm, Việt Nam độc lập muôn năm. Khi tỉnh lại, một bên mình đã tê đi, cánh tay phải lủng lẳng, má phải mất. Lại nghĩ đến nhiệm vụ, tôi vùng dậy tìm gói bộc phá, nhưng lúc này rất khó đi. Tôi quay xuống tìm người nhờ chặt cánh tay để tiếp tục làm nhiệm vụ. Quả bộc phá nặng 12 kg nhưng tay trái tôi vẫn đủ sức để xách.
Qua giao thông hào thứ ba, tôi lại nhảy hụt lần nữa, vì sức đã yếu. Trong khi đó, tiếng súng liên thanh của địch cứ nổ ran, những lỗ châu mai của địch nhả đạn liên hồi - ở dưới giao thông hào tôi đã quá mệt. Nhớ đến lời Ban Chỉ huy dặn phải phá cho bằng được lô cốt này, vì Đông Khê là vị trí rất quan trọng, bảo vệ đường số 4. Lô cốt này bắn xuống đường Thất Khê và yểm hộ bốt Cam Vây. Nếu không phá được lô cốt này quân ta khó tiến. Nghĩ thế, tôi lại thấy hăng, lại xách bộc phá nhảy lên".
Với La Văn Cầu, dù hoàn thành nhiệm vụ nhưng ông cảm thấy rất đau đớn. Nỗi đau không phải do mất cánh tay mà bởi trong trận đánh này, nhiều đồng đội của ông đã anh dũng hy sinh. Tấm gương của ông cổ vũ phong trào thi đua diệt giặc lập công trong toàn quân.
Năm 1952, tại Đại hội Anh hùng chiến sĩ thi đua toàn quốc lần I, ông vinh dự là một trong 7 chiến sĩ đầu tiên được phong tặng danh hiệu Anh hùng Lực lượng vũ trang Nhân dân. Ông còn được Đảng, Nhà nước tặng thưởng nhiều huân, huy chương cao quý khác.
Dù vẫn còn sống nhưng tên tuổi của Đại tá La Văn Cầu được dùng để đặt cho nhiều trường học ở một số, tỉnh thành phố trong cả nước. Ông từng được UBND TP Hà Nội đề nghị lấy tên để đặt cho một con đường hoặc một ngôi trường ở Thủ đô. Tuy nhiên, ông đã từ chối vì cho rằng mình chưa xứng đáng.
Tuy nhiên, tên của ông vẫn được đặt cho một con đường ở Hà Nội theo sự quyết định của Đại tướng Nguyễn Chí Thanh - Chủ nhiệm Tổng cục Chính trị khi ấy. Không chỉ ở Hà Nội, tên của ông còn được đặt cho một số đường phố ở Bà Rịa - Vũng Tàu, Nam Định, Hải Dương, Quảng Ninh, Khánh Hòa…
