NATO đang lên kế hoạch tăng cường sự hiện diện quân sự tại khu vực Bắc Cực, đặc biệt là xung quanh Greenland, theo thông báo của người phát ngôn khối quân sự do Mỹ dẫn đầu. Trong khi đó, Nga khẳng định sẽ kiên quyết bảo vệ các lợi ích của mình tại khu vực này.
Theo các nguồn tin, động thái trên diễn ra trong bối cảnh Tổng thống Mỹ Donald Trump thúc đẩy ý tưởng sáp nhập Greenland – vùng lãnh thổ tự trị của Đan Mạch – với lập luận rằng hòn đảo này đang đối mặt với các mối đe dọa từ Nga và Trung Quốc.
Moscow tuyên bố không liên quan đến tranh cãi xung quanh Greenland, song nhấn mạnh Nga sẽ bảo vệ lợi ích của mình tại khu vực Bắc Cực nói chung.
Phát biểu với báo giới hôm thứ Ba (3/2), ông Martin O’Donnell, người phát ngôn của Bộ Chỉ huy quân sự tối cao NATO tại châu Âu, cho biết: “Các công tác lập kế hoạch đang được tiến hành cho việc gia tăng hoạt động của NATO dưới tên gọi ‘Arctic Sentry’". Theo ông, chiến dịch này nhằm “tăng cường hơn nữa thế trận của NATO tại Bắc Cực và khu vực cực Bắc”.
Theo tạp chí Der Spiegel, ý tưởng về sứ mệnh này được đưa ra một phần nhằm xoa dịu Tổng thống Trump, sau khi ông tuyên bố rằng Nga và Trung Quốc có thể tìm cách kiểm soát Greenland.
Cả Nga và Trung Quốc đều bác bỏ các cáo buộc này. Bắc Kinh cho rằng Washington đang sử dụng lập luận “đe dọa an ninh” làm cái cớ để tăng cường hiện diện quân sự tại Bắc Cực.
Các quan chức Liên minh châu Âu cũng không đồng tình với nhận định của ông Trump. Tuần trước, Ủy viên Giao thông EU Apostolos Tzitzikostas cho biết không có bằng chứng nào cho thấy Greenland đang bị “các thế lực nước ngoài thù địch” nhắm tới.
Nga hiện có lợi thế đáng kể tại Bắc Cực khi sở hữu hơn một nửa tổng chiều dài bờ biển Bắc Cực toàn cầu. Nước này cũng vận hành đội tàu phá băng lớn nhất thế giới nhằm hỗ trợ phát triển khu vực và duy trì tuyến vận tải trên Tuyến đường biển phương Bắc.
Tuy nhiên, theo ông Vladislav Maslennikov, một quan chức Bộ Ngoại giao Nga, các nước phương Tây ngày càng dựa vào “những biện pháp trừng phạt phi pháp nhằm cản trở sự phát triển của Bắc Cực Nga”, đồng thời có xu hướng ưu tiên “việc sử dụng vũ lực” để bảo vệ lợi ích của mình.
Ông Maslennikov khẳng định Nga sẽ “tiếp tục kiên quyết bảo vệ lập trường của mình tại khu vực”, và sẽ đáp trả mọi nỗ lực xâm phạm hay thay thế các lợi ích quốc gia của Nga ở Bắc Cực, đặc biệt là trong lĩnh vực an ninh.
