Vào năm 2022, khi ChatGPT - một trong những mô hình AI sớm nhất, được đưa vào sử dụng rộng rãi nhất trên thế giới ra đời, nhiều nhà giáo dục trên thế giới lo ngại sự xuất hiện của mô hình này sẽ ảnh hưởng tiêu cực đến khả năng học tập và rèn luyện tư duy của con người. Tuy vậy, sau gần 4 năm, các công ty công nghệ liên tiếp cho ra đời nhiều mô hình AI với năng lực ngày càng vượt trội và việc sử dụng các mô hình này ngày càng phổ biến ở nhiều cơ quan, công sở. Xuất phát từ thực tế này, các trường đại học tại Australia đang thay đổi phương pháp đào tạo, dần đưa vào sử dụng các mô hình AI để nâng cao kỹ năng cho sinh viên và tận dụng lợi thế của các mô hình này để thúc đẩy quá trình học tập và rèn luyện tư duy của sinh viên.
Vào tháng 9/2026, hai trường Đại học lớn của Australia là Đại học New South Wales và Đại học Sydney đã ký hợp tác với công ty Open AI để đưa mô hình ChatGPT vào sử dụng rộng rãi trong trường học. Trước khi ký thỏa thuận này, cả trường Đại học New South Wales và Đại học Sydney đều cho sinh viên và nhân viên của trường sử dụng thử nghiệm để đánh giá về ảnh hưởng của mô hình này và làm nền tảng để xây dựng các quy định sử dụng AI trong trường học.
Trường Đại học Sydney sẽ triển khai việc sử dụng ChatGPT Edu cho sinh viên theo từng giai đoạn và các mức độ sử dụng công cụ này sẽ dần được mở rộng trong quá trình triển khai. Trong đó, các dữ liệu của trường sẽ không được sử dụng để huấn luyện các mô hình AI. Trường Đại học New South Wales cũng dự kiến trước khi năm học 2027 bắt đầu, tất cả các sinh viên của trường sẽ được sử dụng ChatGPT Edu.
Lý do các trường đại học tại Australia đưa ChatGPT vào sử dụng rộng rãi
Khi các công cụ AI như ChatGPT mới xuất hiện đã khiến cho nhiều người lo ngại về việc sinh viên có thể sử dụng các công cụ này để gian lận trong quá trình học tập. Tuy vậy, khi các công cụ AI phát triển ngày càng mạnh và ứng dụng ngày càng rộng rãi thì việc sử dụng các công cụ này đã không còn là điều phải bàn cãi mà vấn đề được thảo luận là nên sử dụng như thế nào cho phù hợp với từng đối tượng.
Việc sử dụng ChatGPT trong trường đại học cũng không nằm ngoài xu thế này. Hiện nay, các công cụ AI trong đó có ChatGPT đang được sử dụng ở nhiều cơ quan, tổ chức vì vậy nếu ở trong trường học, sinh viên không được hướng dẫn sử dụng các công cụ này thì khi ra trường sẽ không được trang bị đủ kỹ năng đáp ứng yêu cầu công việc.
Giáo sư Mark Scott, Hiệu trưởng trường Đại học Sydney khẳng định sinh viên cần được trang bị đầy đủ các kỹ năng để có thể sẵn sàng bước vào thị trường lao động khi tốt nghiệp, trong đó kỹ năng sử dụng AI là rất quan trọng đối với xã hội hiện nay.
Hiệu trưởng trường Đại học New South Wales giáo sư Sarah Maddison cũng khẳng định mục tiêu của trường là đào tạo những sinh viên có năng lực về AI để chuẩn bị cho việc gia nhập thị trường lao động. Trong đó, mục tiêu của việc đưa các công cụ AI vào trường học là để nâng cao năng lực của sinh viên đồng thời hướng dẫn sinh viên sử dụng AI có trách nhiệm. Đây là những vấn đề mang tính chất nền tảng cơ bản giúp sinh viên có kỹ năng cần thiết đáp ứng yêu cầu của thị trường lao động.
Phản ứng của sinh viên và giảng viên
Sinh viên và giảng viên các trường đại học tại Australia có phản ứng đa chiều về việc sử dụng ChatGPT cũng như các mô hình AI khác trong trường đại học.
Đầu tiên là phản ứng của sinh viên. Kết quả nhiều cuộc khảo sát đều cho thấy, tỷ lệ sinh viên đại học tại Australia sử dụng các mô hình AI đang gia tăng nhanh chóng. Một nghiên cứu của Open AI đối với 1000 sinh viên tại Australia cho thấy khoảng 80% trong số này sử dụng các mô hình AI vài lần trong 1 tuần và có tới 33% sinh viên sử dụng AI nhiều lần trong ngày. Cuộc khảo sát cũng cho thấy 61% sinh viên cho rằng kỹ năng AI sẽ đóng vai trò thiết yếu đối với sự thành công trong sự nghiệp và 69% cho rằng kiến thức AI sẽ quan trọng ngang hàng với các kỹ năng kỹ thuật số, kỹ năng viết hay kỹ năng tính toán.
Nhận thức được tầm quan trọng của AI nên khoảng 28% sinh viên cho biết họ đã tự tạo ra các tác nhân hoặc trợ lý AI để hỗ trợ quản lý việc học tập, công việc hoặc đời sống cá nhân. Ngoài ra, 79% sinh viên mong muốn có thêm cơ hội sử dụng các công cụ AI tiên tiến trong các dự án thực tế tại trường đại học, trong khi 65% nhận định rằng kỹ năng về AI sẽ mang lại lợi thế cho sinh viên khi tham gia vào thị trường lao động toàn cầu.
Mặc dù đang sử dụng AI thường xuyên nhưng sinh viên Australia cũng có lo ngại đối với điều này, đặc biệt là việc giảng viên sử dụng AI để chấm điểm. Sinh viên cho rằng họ đến trường học để mong muốn nhận được lời nhận xét, đánh giá của giảng viên cho quá trình học tập của mình vì thế nếu giảng viên sử dụng AI để chấm điểm và nhận xét thì sinh viên thấy ý nghĩa của việc đóng tiền để đến trường học bị giảm sút nghiêm trọng. Chính vì vậy mà hiện nay, nhiều trường đại học tại Australia, trong đó có trường Đại học Monash, Đại học Queensland, Đại học Wollongong, Đại học James Cook… không cho phép giảng viên sử dụng AI để chấm điểm.
Về phía giảng viên, các mô hình AI cũng đang trở thành công cụ được sử dụng thường xuyên để thiết kế chương trình học, xây dựng bài giảng, xây dựng các bài kiểm tra, tóm tắt các văn bản dài và làm nhiều công việc có sự lặp đi lặp lại hoặc thống kê như vào điểm cho sinh viên… Tuy vậy, điều khiến các giảng viên lo ngại đó là việc sinh viên sử dụng AI để gian lận trong lúc làm bài kiểm tra, bài thi hoặc làm bài tập.
Những thực tế này đang khiến cho các trường đại học tại Australia ban hành quy định sử dụng AI để đảm bảo khai thác được năng lực rộng lớn của AI và sử dụng được kho dữ liệu khổng lồ của thế giới song vẫn khuyến khích sinh viên tư duy độc lập, cải thiện tư duy phản biện và nâng cao năng lực.
Quy định sử dụng AI trong trường đại học
Mỗi trường đại học tại Australia đều xây dựng quy chế riêng về việc sử dụng AI cho sinh viên và cả giảng viên cũng như các nhà nghiên cứu.
Trường Đại học Sydney có quy định rất rõ ràng về những trường hợp sinh viên được sử dụng AI, được sử dụng hạn chế và không được sử dụng AI. Trong đó nói rõ những bài tập mở, không cần sự giám sát trực tiếp của giáo viên nhằm phát triển kiến thức chuyên môn và năng lực sử dụng AI thì có thể sử dụng các công cụ AI. Và giảng viên sẽ là hướng dẫn sinh viên các hình thức sử dụng AI phù hợp với các bài tập này.
Trong trường hợp sử dụng AI, sinh viên cũng được yêu cầu phải nêu rõ điều này trong bài kiểm tra và nói rõ sử dụng công cụ AI nào trong quá trình làm bài, trừ các công cụ để xử lý văn bản hoặc sửa lỗi chính tả và ngữ pháp cơ bản. Việc không xác nhận sử dụng AI sẽ vi phạm quy định sử dụng AI của trường.
Trường Đại học Sydney cũng quy định rõ những trường hợp không được sử dụng AI là các bài kiểm tra hoặc đánh giá diễn ra dưới sự giám sát của giảng viên, trừ trường hợp được giảng viên cho phép và được ghi cụ thể. Việc sử dụng AI trong các trường hợp bị cấm có thể vi phạm tính trung thực trong học tập và có thể bị xem xét kỷ luật.
Trường Đại học Sydney cũng có công cụ để phát hiện việc sử dụng AI trong các bài tập, bài kiểm tra của sinh viên vì thế nếu sinh viên cố tình sử dụng AI khi không được phép hoặc không thông báo về việc sử dụng AI nhiều khả năng sẽ bị phát hiện và phải gánh chịu những hình phạt không nhẹ.
Trường Đại học Sydney cũng ban hành những quy định về việc sử dụng AI đối với giảng viên và các nhà nghiên cứu. Trong đó, AI được sử dụng để cùng với giảng chấm điểm các bài kiểm tra không liên quan đến kết quả cuối kỳ. Với những bài tập ảnh hưởng đến kết quả cuối thì bắt buộc giảng viên phải là người chấm điểm. Việc tải các bài làm của sinh viên liên các mô hình AI phải được sự đồng ý của sinh viên và sinh viên có quyền từ chối điều này.
Trong hoạt động nghiên cứu, AI cũng được khuyến khích sử dụng tuy nhiên tác giả của các nghiên cứu phải chịu trách nhiệm về tính chính xác, toàn vẹn của công trình nghiên cứu và đảm bảo công trình công bố là nguyên bản và do nhà nghiên cứu thực hiện một cách độc lập. Trường Đại học Sydney không chấp nhận các công trình nghiên cứu do các tác nhân AI thực hiện. Đồng thời, trong quá trình sử dụng AI, các nhà nghiên cứu cũng không được tải lên các mô hình AI thông tin cá nhân, thông tin mật và thông tin cần được bảo vệ và chỉ được tải lên các thông tin được phép tải lên các mô hình này. Các nhà nghiên cứu cũng không được tải toàn bộ bản thảo hoặc các phần chứa tài sản trí tuệ chưa được bảo hộ lên các mô hình AI cũng như các tài liệu không phải do mình tạo nên. Việc sử dụng các công cụ AI phải minh bạch, được thảo luận với các đồng nghiệp hoặc cấp trên và phải thông báo rõ ràng về việc sử dụng AI trong các công trình nghiên cứu.
