Trong bối cảnh thời tiết nắng nóng có phần cực đoan trên cả nước, người chơi pickleball có thể sẽ đối mặt với những nguy cơ sức khoẻ nào và cần phải chuẩn bị ra sao để đảm bảo an toàn cho bản thân trước trong và sau khi chơi pickleball?
Đây cũng là nội dung cuộc Đối thoại giữa PV VOV Giao thông Quốc gia và bác sĩ Nguyễn Huy Hoàng - Hội Y học dưới nước và Oxy cao áp Việt Nam.
PV: Vụ việc một người đàn ông 51 tuổi đột tử ngay trên sân pickleball ở Vũng Tàu vừa qua đã thực sự khiến nhiều người lo ngại cho rất nhiều người. Không ít người vẫn cho rằng pickleball là môn "nhẹ nhàng, an toàn", quan điểm của bác sĩ ra sao?
Bác sĩ Nguyễn Huy Hoàng: Theo tôi, pickleball là môn nhẹ nhàng, an toàn là không đúng. Pickleball nhìn qua thì có vẻ nhẹ nhưng thực tế là một môn vận động có cường độ biến đổi rất là nhanh.
Người chơi pickleball liên tục phải tăng tốc xong lại dừng một cách đột ngột đổi hướng liên tục trong một không gian khá hẹp, nhịp tim vì thế dao động rất nhanh, mạnh, không ổn định như là đi bộ hay đạp xe. Đây chính là yếu tố gây áp lực lớn lên hệ tim mạch.
PV: Người chơi pickleball hiện nay rất phong phú từ học sinh, nhân viên văn phòng cho đến các người trung niên ngoài 50 tuổi. Theo bác sĩ, nguy cơ về sức khoẻ ở các nhóm tuổi ra sao, và phải chăng là người trẻ thì không đáng lo bằng người có tuổi khi chơi pickleball?
Bác sĩ Nguyễn Huy Hoàng: Chúng ta không thể khẳng định là người trẻ thì an toàn hơn, mỗi nhóm tuổi có một kiểu rủi ro khác nhau. Ở những người trẻ dưới 25 tuổi thì nguy cơ thường đến từ những bệnh tim bẩm sinh chưa được phát hiện, khi vận động mạnh thì tim có thể rơi vào tình trạng rối loạn nguy hiểm và gây đột tử rất nhanh.
Nhóm tuổi hay gặp nhất là nhóm từ 25 đến 45 tuổi thì lại thường có các yếu tố về sức khỏe tích lũy ví dụ như là bị tăng huyết áp, rối loạn mỡ máu hoặc là tiền tiểu đường.
Những người này chơi với tâm lý là để xả stress hay cố gắng một cách quá sức và chơi nhiều trận liên tục ví dụ như gặp đối thủ hay quá… điều này dễ làm bùng phát các vấn đề về tim mạch. Còn với nhóm người trên 45 tuổi thì nguy cơ sẽ cao hơn.
PV: Giai đoạn này nắng nóng đang diễn ra gay gắt trên khắp cả nước, Hà Nội có thể vượt 40°C, TP.HCM thì độ ẩm rất cao. Vậy những tác động tiêu cực từ thời tiết sẽ ảnh hưởng ra sao đến người chơi pickleball hay các môn vận động ngoài trời? Và làm sao để biết mình đã "vượt ngưỡng chịu đựng của sức khoẻ" cho đến khi quá muộn?
Bác sĩ Nguyễn Huy Hoàng: Thời tiết nắng nóng tại TP.HCM và Hà Nội hiện nay làm nguy cơ tăng lên một cách rõ rệt. Khi mà chơi ngoài trời cơ thể chịu nhiệt cả từ ánh nắng và từ mặt sân. Vì nhiệt độ bề mặt sân lúc này có thể rất cao.
Cơ thể vừa phải vận động lại vừa phải làm mát cơ thể. Tim sẽ phải đập nhanh hơn để giúp cho mạch máu trên da giãn ra để giảm nhiệt, đồng thời mồ hôi cũng toát ra để giải nhiệt khiến cho cơ thể bị mất nước và mất điện giải.
Nếu chúng ta không bù đủ nước, đủ điện giải thì máu sẽ đặc hơn, dễ hình thành các cục máu đông và tình trạng mất điện giải rất dễ gây ra rối loạn nhịp tim. Đây chính là hai yếu tố nguy hiểm nhất. Ngoài ra thì người chơi còn có nguy cơ bị sốc nhiệt.
PV: Thực tế nhiều người chơi luôn khẳng định mình đủ khoẻ để vận động với cường độ cao trên sân pick giữa trưa nóng mà không hề nghĩ mình có nguy cơ nào. Vậy làm thế nào để nhận biết các “dấu hiệu cảnh báo” trong buổi chơi, và cần phải làm gì trước các dấu hiệu đó?
Bác sĩ Nguyễn Huy Hoàng: Thực ra thì ngay cả những người rất khỏe cũng có thể gặp các sự cố nếu mà vượt qua ngưỡng chịu đựng của cơ thể. Khi bản thân mình hoặc người chơi cùng có bất kỳ các cái dấu hiệu nào nói trên thì phải dừng lại ngay, không nên chơi cố.
Lúc này người chơi cần được đưa vào chỗ mát, ngồi hoặc nằm nghỉ, nới lỏng quần áo, uống nước và điện giải theo từng ngụm nhỏ và theo dõi các triệu chứng xem có giảm không. Nếu các cái triệu chứng như là đau ngực kéo dài, khó thở tăng lên hoặc có các dấu hiệu bất thường một cách rõ rệt thì cần phải gọi cấp cứu ngay lập tức.
Như trong trường hợp tại phường Vũng Tàu, TP.HCM vừa rồi thì người xung quanh phải ngay lập tức gọi cấp cứu 115 và lập tức tiến hành ép tim ngoài lồng ngực càng sớm càng tốt. Nếu có máy sốc tim di động chúng ta cho bệnh nhân sốc tim là tốt nhất.
Một số cách xử lý sai lầm cần tránh thứ nhất là cạo gió sức dầu hoặc đổ nước vào người, vào miệng bệnh nhân đang bất tỉnh thì đều không tốt, không có tác dụng gì thậm chí gây hại cho bệnh nhân và làm giảm đi thời gian cấp cứu.
PV: Vậy theo bác sĩ, để chơi pickleball an toàn trong mùa nóng, đặc biệt với những người đã có tuổi hoặc có bệnh nền, cần chuẩn bị và điều chỉnh gì từ trước khi ra sân cho đến lúc kết thúc buổi chơi?
Bác sĩ Nguyễn Huy Hoàng: Trong thời tiết nắng nóng hoặc người chơi có tuổi thì vẫn có thể chơi nhưng mà cần phải có kế hoạch về y tế và kiểm soát tốt. Thứ nhất là phải đi kiểm tra sức khỏe. Người trên 45 tuổi hoặc có bệnh nền thì nên đi khám tim mạch định kỳ 6 tháng hoặc thậm chí 3 tháng 1 lần để có thể phát hiện sớm nguy cơ.
Thứ hai là chọn thời điểm chơi phù hợp, tránh chơi trong thời gian từ 10:00 sáng đến 4:00 chiều, đây là thời điểm nhiệt độ cao, nắng gắt, nên chơi vào sáng sớm hoặc chiều muộn. Thứ ba là phải chuẩn bị tốt về mặt thể chất và tinh thần, không nên ra sân khi thiếu ngủ, cơ thể đang mệt mỏi, đang bị bệnh hoặc là vừa mới uống rượu bia xong, tốt nhất là không nên chơi.
Phải khởi động kỹ trước khi chơi. Trong khi chơi thì cũng phải kiểm soát cường độ chơi, không nên chơi liên tục quá lâu.
Việc bù nước, điện giải cũng rất quan trọng và quan trọng hơn là bù đúng cách chứ không phải uống nhiều. Sau khi kết thúc cuộc chơi cũng không nên dừng một cách đột ngột, cần đi lại nhẹ nhàng để cơ thể hồi phục, làm quen dần, đặc biệt là tránh việc đi tắm ngay, nhất là tắm nước lạnh. Một điểm cũng rất quan trọng là hạn chế uống rượu bia sau khi chơi. Đây chính là yếu tố làm tăng nguy cơ mất nước và rối loạn tim mạch.
Cuối cùng thì cũng phải nhận định pickleball là môn thể thao rất tốt cho sức khỏe, nhưng trong điều kiện nắng nóng nếu thiếu hiểu biết và chủ quan thì nguy cơ có thể rất nghiêm trọng, thậm chí là nguy hiểm đến tính mạng. Quan trọng nhất là chúng ta phải biết dừng lại đúng lúc và tôn trọng các giới hạn của cơ thể.
PV: Xin cám ơn bác sĩ!
