Sáng nay (7/1), Văn phòng Chủ tịch nước họp báo công bố lệnh của Chủ tịch nước về các luật đã được Quốc hội thông qua tại kỳ họp thứ 10, trong đó có Luật Báo chí 2025.
Thứ trưởng Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch Trịnh Thị Thủy cho biết, Luật gồm 4 chương, 51 điều; có hiệu lực thi hành từ 1/7. Trong đó, quy định “người làm việc tại cơ quan tạp chí khoa học không thuộc đối tượng xét cấp thẻ nhà báo”; “thời hạn sử dụng thẻ nhà báo là 5 năm kể từ ngày cấp thẻ” có hiệu lực thi hành từ 1/1.
Riêng quy định về điều kiện xét cấp thẻ nhà báo lần đầu phải qua lớp bồi dưỡng nghiệp vụ báo chí, đạo đức nghề nghiệp có hiệu lực muộn hơn, từ 1/1/2027.
Một trong những điểm mới đáng chú ý của Luật Báo chí mới là quy định các nguyên tắc về mô hình hoạt động, kinh tế báo chí, mở rộng không gian hoạt động để phát triển báo chí trong bối cảnh sắp xếp, tinh gọn tổ chức bộ máy của hệ thống chính trị, đáp ứng yêu cầu thông tin, tuyên truyền trong kỷ nguyên mới.
Luật bổ sung quy định cơ quan báo chí chủ lực đa phương tiện có nhiều loại hình báo chí, cơ quan báo chí trực thuộc; có cơ chế đặc thù về tài chính; được thành lập phù hợp với Chiến lược phát triển và quản lý hệ thống báo chí được Thủ tướng phê duyệt.
Theo Thứ trưởng Trịnh Thị Thủy, Luật lần này đã mở rộng không gian hoạt động cho cơ quan báo chí, đó là việc xuất bản báo chí trên không gian mạng. Theo luật mới, kênh nội dung của cơ quan báo chí trên không gian mạng, nội dung báo chí hoàn chỉnh của nền tảng số báo chí quốc gia là sản phẩm báo chí. Cơ quan báo chí được liên kết sản xuất nội dung, trừ nội dung về thời sự chính trị, an ninh, quốc phòng, đối ngoại.
Chính phủ được giao quy định chi tiết về liên kết trong hoạt động báo chí, minh bạch trách nhiệm, quyền lợi của các bên khi tham gia liên kết để thúc đẩy phát triển báo chí. Nhà nước sẽ giao nhiệm vụ, đặt hàng, đấu thầu và hỗ trợ cước vận chuyển, chi phí đăng tải, truyền dẫn, phát sóng để báo chí phục vụ nhiệm vụ chính trị, an ninh, quốc phòng, văn hóa, truyền thông chính sách…
Luật đồng thời bổ sung quy định về nguồn thu mới của cơ quan báo chí, gồm: Thu từ bán quyền đọc, nghe, xem và cho phép khai thác, sử dụng tác phẩm báo chí; thu từ hoạt động tài chính và phần vốn góp vào doanh nghiệp (nếu có); thu từ cung cấp dịch vụ sự nghiệp công được giao nhiệm vụ, đặt hàng, đấu thầu; thu từ thực hiện nhiệm vụ, chương trình, đề án, dự án do cấp có thẩm quyền giao, phê duyệt; thu từ người có nhu cầu đăng bài nghiên cứu khoa học.
Một nội dung khác được sửa đổi, bổ sung trong luật là cơ quan phát thanh, truyền hình được xuất khẩu nội dung phát thanh, truyền hình và cơ quan báo chí được nhập khẩu báo chí in.
Luật giao Chính phủ quy định điều kiện cấp phép cơ sở kinh doanh dịch vụ phát hành báo chí nhập khẩu, đảm bảo minh bạch, thúc đẩy các cơ quan báo chí, doanh nghiệp kinh doanh dịch vụ phát hành báo chí nhập khẩu.
Nhiều quy định trong Luật Báo chí 2025 hướng tới mục tiêu quản lý chặt chẽ hoạt động báo chí. Trong đó, luật bổ sung quy định giao Chính phủ quy định chi tiết điều kiện cấp giấy phép hoạt động báo chí đối với các tổ chức xã hội, tổ chức xã hội - nghề nghiệp để quản lý chặt chẽ hoạt động tạp chí thuộc tổ chức xã hội, tổ chức xã hội - nghề nghiệp, nâng cao hiệu quả hoạt động.
Luật bổ sung quy định thu hồi giấy phép hoạt động của cơ quan báo chí trong trường hợp không hoạt động, không đảm bảo điều kiện hoạt động, có hành vi vi phạm nhiều lần; cơ quan báo chí chấm dứt hoạt động khi bị thu hồi giấy phép. Chính phủ được giao quy định chi tiết các trường hợp thu hồi giấy phép.
