TP.HCM lên kịch bản chặn thiếu điện, thiếu xăng, ngăn bán xăng dầu cầm chừng

Theo kế hoạch và phương án ứng phó nhằm bảo đảm an ninh năng lượng trên địa bàn vừa được ban hành, TP.HCM xây dựng kịch bản điều hành theo 3 cấp độ, với mục tiêu không để xảy ra tình trạng thiếu điện, xăng dầu, khí trên diện rộng; đồng thời hạn chế tối đa nguy cơ thiếu hụt cục bộ kéo dài, đặc biệt tại các khu vực trọng yếu.

Cụ thể, ở cấp độ 1, thị trường năng lượng vận hành ổn định, hoạt động cung ứng diễn ra bình thường. Cấp độ 2 được áp dụng khi thị trường xuất hiện biến động mạnh nhưng vẫn trong khả năng kiểm soát của cơ quan chức năng.

Riêng ở cấp 3, là tình huống khẩn cấp, thiếu hụt nghiêm trọng hoặc đứt gãy kéo dài, khi đó Thành phố sẽ kích hoạt phương án ứng phó khẩn cấp.

Kế hoạch cho biết với TP.HCM, các rủi ro chủ yếu về năng lượng, nhiên liệu gồm rủi ro nguồn cung quốc tế; rủi ro gián đoạn nguồn hàng trong nước; rủi ro về hạ tầng điện, kho - cảng - logistics; rủi ro thị trường như đầu cơ, găm hàng, dừng bán không có lý do; rủi ro điều hành do thiếu dữ liệu tập trung, thiếu cảnh báo sớm, thiếu cơ chế phối hợp đồng bộ.

Với từng lĩnh vực, kế hoạch cũng đặt phương án ứng phó cụ thể.

Trong đó, với điện lực, Thành phố yêu cầu thực hiện nghiêm phương án cung cấp điện năm 2026. Ngành điện chịu trách nhiệm rà soát các khu vực có nguy cơ quá tải; chủ động phương án san tải, chuyển tải, kết lưới, dự phòng cấp điện; ưu tiên cung cấp điện cho các lĩnh vực, khu vực, cơ sở trọng yếu.

Đối với xăng dầu, yêu cầu thiết lập cơ chế cập nhật thường xuyên về tồn kho, tạo nguồn, kế hoạch nhập khẩu, lấy hàng trong nước, năng lực cấp hàng theo khu vực và khả năng điều chuyển giữa các kho, cảng, hệ thống phân phối.

Các điểm bán xăng dầu trọng yếu phải duy trì hoạt động liên tục trong mọi tình huống; ưu tiên các khu vực cửa ngõ, cao tốc, cảng biển, khu công nghiệp, trung tâm logistics và khu dân cư tập trung.

Tăng cường giám sát thời gian bán hàng, niêm yết giá, bán đúng giá niêm yết, chất lượng, đo lường; không để xảy ra tình trạng dừng bán không có lý do, găm hàng hoặc bán cầm chừng kéo dài.

Khi phát sinh dấu hiệu dừng bán không có lý do, bán cầm chừng, người dân tụ tập đông hoặc mua tích trữ tại điểm bán, phường, xã, đặc khu phối hợp với Công an, Quản lý thị trường và Sở Công Thương để kiểm tra, hướng dẫn doanh nghiệp duy trì bán hàng theo quy định, bảo đảm an ninh trật tự, an toàn phòng cháy, chữa cháy tại hiện trường.

Bên cạnh đó, rà soát, cập nhật hiện trạng hệ thống kho xăng dầu trên địa bàn; ưu tiên phát triển, mở rộng các kho đầu mối, kho tuyến sau, đầu mối trung chuyển, kho ngoại quan, hạ tầng cấp nhiên liệu gắn với các kho Nhà Bè, Hiệp Phước, Long Sơn, Cái Mép và các khu vực có lợi thế về cảng biển, giao thông, logistics năng lượng, nhằm tăng khả năng tiếp nhận, dự trữ, điều tiết và cung ứng xăng dầu cho toàn Thành phố.

Đối với khí, các ngành xây dựng phương án dự phòng khi giao hàng chậm, nguồn hàng giảm hoặc giá tăng mạnh. Ưu tiên cấp khí cho dân sinh, thương mại thiết yếu, sản xuất thiết yếu và các lĩnh vực có khả năng thay thế một phần cho xăng dầu trong bối cảnh biến động nguồn cung.

Trong trường hợp thị trường có biến động mạnh, hoặc khi kích hoạt kịch bản cấp 2, cấp 3, Sở Xây dựng chủ trì, phối hợp với Sở Công Thương, Công an TP.HCM và các đơn vị liên quan thực hiện việc cấp phép, hướng dẫn, điều tiết cho xe bồn vận chuyển xăng dầu, khí lưu thông vào khu vực trung tâm theo khung giờ, tuyến đường và điều kiện phù hợp để kịp thời cung ứng nhiên liệu cho hệ thống phân phối.

Cơ chế giám sát, cảnh báo sớm được tổ chức trên cơ sở tổng hợp dữ liệu từ doanh nghiệp, đơn vị vận hành hạ tầng, cơ quan chuyên môn và phường, xã, đặc khu.

UBND TP.HCM giao Sở Công Thương là cơ quan đầu mối, tham mưu theo dõi, tổng hợp, đánh giá rủi ro và đề xuất kích hoạt các cấp độ kịch bản.

Cùng với đó, ngành Công Thương cũng được yêu cầu xây dựng bộ chỉ số theo dõi chung cho điện, xăng dầu và khí; tổ chức đầu mối tổng hợp dữ liệu phục vụ điều hành. Từng bước hoàn thiện cơ sở dữ liệu tổng hợp về cung - cầu, phụ tải, tồn kho, năng lực kho bãi, mạng lưới phân phối, điểm bán trọng yếu và các điểm nóng rủi ro...

Bên cạnh đó là các giải pháp về tạo nguồn, dự trữ, điều tiết và phân phối; nâng cao khả năng điều phối giữa các kho, cảng, khu vực và nhóm khách hàng; bảo đảm duy trì cung ứng liên tục đối với các điểm, khu vực trọng yếu.

Sở Công Thương chủ trì, phối hợp Sở Tài chính và các đơn vị liên quan xây dựng phương án dự trữ xăng dầu cấp Thành phố, theo hướng phù hợp với điều kiện thực tiễn, khả năng cân đối, hạ tầng kho chứa hiện có, bảo đảm an ninh năng lượng trong tình huống thị trường biến động mạnh, kéo dài.