Việc di chuyển đúng làn là một trong những cơ sở quan trọng để các tuyến cao tốc phát huy được tối đa công suất của mình. Tuy nhiên thực tế, nhiều bác tài vẫn di chuyển chưa đúng làn, dẫn đến nhiều bất cập.
Chạy chậm, bám làn trái: Thói quen nguy hiểm trên cao tốc
Thường xuyên di chuyển trên các tuyến cao tốc phía Bắc, anh Mạnh tỏ ra bức xúc khi gặp phải rất nhiều trường hợp phương tiện chạy sai làn, cụ thể là chạy chậm và bám làn trái trên cao tốc: "Mình chạy cao tốc gặp rất nhiều người đi sai làn, chạy rất chậm ở làn tốc độ cao, rất ảnh hưởng đến người khác. Bác tài nào chạy nhanh lại phải phanh gấp, chuyển làn gấp rất nguy hiểm. Nếu mình đã sai rồi thì đằng sau chắc chắn họ sẽ sai theo mình, họ sẽ tạt vào, vượt làn trong, nghĩa là vượt phải, rất nguy hiểm".
Tương tự, một bác tài tên Mạnh khác, thường lưu thông trên các tuyến cao tốc phía Nam cũng trải lòng: "Trên cao tốc TP.HCM - Trung Lương, mấy anh xe tải lớn xe container chạy rất chậm. Đi sai làn mà đi hàng 2 luôn".
Còn với anh Mười - bác tài thường di chuyển trên trục cao tốc TP.HCM - Trung Lương đưa ra góc nhìn về việc di chuyển đúng làn đường: "Đi đúng làn, nhà nước quy định thì đã có sự tính toán. Sai làn ảnh hưởng rất nhiều. Chạy chậm quá sẽ ảnh hưởng những xe chạy ngoài sau sẽ bò theo. Nếu đi đúng làn thì những xe con có thể chuyển làn an toàn được. Cao tốc TP.HCM - Trung Lương nhiều xe chạy sai làn, chạy chậm vừa chạy vừa nghe điện thoại, lỗi chồng lỗi".
Trên các diễn đàn và mạng xã hội, câu chuyện về những phương tiện cố tình "ôm" làn trái nhưng lại di chuyển với tốc độ chỉ bằng hoặc chậm hơn tốc độ tối đa cho phép của làn bên phải, đã và đang nhận được nhiều sự quan tâm. Nguyên nhân là do xe đi phía sau đã phát tín hiệu xin vượt, nhưng xe chạy chậm phía trước nhất quyết không nhường. Nếu tài xế phía sau tự chuyển làn phải để vượt, họ dễ rơi vào tình thế vượt quá tốc độ cho phép. Ngược lại, nếu không vượt, buộc lòng phải bám đuôi xe trước với tốc độ thấp hơn mong muốn, gây nên sự bức bối và kéo chậm dòng lưu thông, nguy cơ cao dẫn đến các sự cố giao thông.
Lợi ích đi đúng làn trên cao tốc
Dưới góc nhìn của một người thường tham gia giao thông trên cao tốc, Tiến sĩ Nguyễn Ngọc Hiếu – Chuyên gia Quy hoạch và Phát triển đô thị cho rằng cần tăng cường sử dụng hệ thống camera để tăng khả năng quản lý: "Trên đường cao tốc có rất nhiều đoạn đèo dốc, xe tải không thể đi nhanh được, hai xe tải còn đi song song với nhau, gây ức chế cho cả tuyến dài. Tôi cho rằng tất cả những đoạn gần chân đèo dốc mình có gắn camera giám sát thì các xe tải nặng họ cũng sẽ lưu ý, nếu được như vậy thì lưu thông trên cao tốc sẽ thông suốt hơn".
Liên quan đến các chế tài xử phạt hành vi chạy sai làn trên cao tốc, Luật sư Nguyễn Văn Hậu – Chủ tịch Trung tâm Trọng tài Thương mại Luật gia Việt Nam chia sẻ: "Điều khiển xe không đi đúng phần đường, làn đường quy định bị phạt từ 4 đến 6 triệu đồng, trừ 2 điểm GPLX. Nếu gây tai nạn phạt 20 triệu đến 22 triệu đồng và trừ 10 điểm GPLX".
Với mức phạt trên, rõ ràng tính răn đe là có nhưng thực tế ý thức của một bộ phận người tham gia giao thông vẫn chưa cao. Cơ quan quản lý vẫn gặp những khó khăn nhất định trong quá trình tuần tra, kiểm soát.
Còn dưới góc độ của một bác tài, xem chuyện di chuyển hàng ngày là câu chuyện cơm áo gạo tiền với nghề tài xế, anh Mạnh – Bác tài lái xe dịch vụ khu vực phía Nam chia sẻ mong muốn: "Thật sự là không muốn lực lượng chức năng can thiệp vào vì tất cả các anh em ôm vô lăng đều kiếm sống mưu sinh, mức phạt cao thì sẽ ảnh hưởng đến thu nhập. Cần có huấn luyện hoặc nhắc nhở dành cho các bác tài xe tải lớn xe container trước khi vào cao tốc. Mong là các bác tài cố gắng chấp hành luật giao thông, mọi người di chuyển đều đặn, không có gì xảy ra. Như vậy thì cuộc sống mình nhanh hơn, giao hàng nhanh, kiếm tiền cũng nhanh hơn nữa".
Phía sau tay lái chắc chắn sẽ là những áp lực, áp lực mưu sinh của tài xế, áp lực về sự an toàn của các cá nhân trên xe, vậy nên chỉ cần ý thức tốt về trách nhiệm, vai trò của mình, những hệ quả đáng tiếc xuất phát từ hành vi chạy sai làn cao tốc chắc chắn sẽ được kéo giảm.
Chạy sai làn trên cao tốc hiện vẫn rất phổ biến, hành vi này xuất phát từ nhiều nguyên nhân, phần lớn đến từ ý thức của một bộ phận người tham gia giao thông. Vậy nếu đặt ngược vấn đề, chạy đúng làn, tuân thủ quy định sẽ mang lại những lợi ích ra sao? Tiểu mục Cẩm nang hôm nay, Luật sư Nguyễn Văn Hậu – Chủ tịch Trung tâm Trọng tài Thương mại Luật gia Việt Nam và Tiến sĩ Nguyễn Ngọc Hiếu – Chuyên gia Quy hoạch và Phát triển đô thị có những thông tin liên quan đến nội dung này: "Nếu chúng ta đi đúng làn giúp chúng ta di chuyển theo luồng. Tránh va chạm do tạt đầu hoặc lấn tuyến. Thứ hai là lưu thông thông suốt, giảm ùn tắc. Thứ ba là bảo vệ tài sản, tránh các khoản bồi thường thiệt hại. Chi phí phạt rất lớn và bảo toàn được điểm GPLX".
