Đi tìm ký ức

Trong Chiến dịch 500 ngày đêm tìm kiếm, quy tập hài cốt liệt sĩ, người dân Khánh Hòa đang tích cực chung tay cung cấp thông tin, dẫn đường cho lực lượng chức năng. Những ký ức, địa danh, dấu vết chiến trường được các nhân chứng lưu giữ trở thành manh mối quý, góp phần đưa các liệt sĩ trở về.

Hơn 25 năm rong ruổi, cựu chiến binh Đỗ Tuấn Đạt đã đưa gần 400 hài cốt liệt sĩ trở về với gia đình. Hàng chục nghìn cây số đã đi qua và biết bao giọt nước mắt đã rơi trong ngày đoàn tụ.

Những câu chuyện về tình đồng đội, về sự hy sinh, về một lời thề vẫn còn vang vọng giữa núi rừng Vị Xuyên “Sống bám đá đánh giặc, chết hóa đá bất tử” cùng một “Lời hẹn tháng Bảy” của những người còn sống với những người đã hy sinh vì Tổ quốc.

Tháng Bảy, những nghĩa trang liệt sĩ trên mảnh đất Quảng Trị lại ấm lên từ những việc làm bình dị, lặng thầm của người dân đến sự tiếp nối của thế hệ trẻ. Lòng biết ơn, tri ân những người đã ngã xuống vẫn được gìn giữ, trao truyền qua năm tháng trên mảnh đất này.

Không chỉ góp sức vào hành trình tìm lại danh tính cho các liệt sĩ chưa xác định được tên tuổi, "Chiến dịch 500 ngày đêm" tại Nghĩa trang Liệt sĩ Nầm (xã Tứ Mỹ) - Hà Tĩnh còn lan tỏa tinh thần tri ân sâu sắc khi nhận được sự chung tay của cấp ủy, chính quyền các đoàn thể và người dân địa phương.

Chiến tranh đã lùi về quá khứ gần nửa thế kỷ, nhưng tình cảm và lòng biết ơn đối với các anh hùng liệt sĩ quân tình nguyện, chuyên gia Việt Nam cũng như bộ đội Lào đã hy sinh vì nền độc lập của hai dân tộc Lào - Việt Nam vẫn luôn cháy bỏng và khắc ghi trong lòng mỗi người dân Lào.

Kỷ niệm 70 năm ngày Thương binh Liệt sĩ (27/7/1947 - 27/7/2026), tối 26/7, chương trình nghệ thuật chính luận mang tên "Sao sáng dẫn đường" diễn ra trong không khí trang nghiêm và xúc động. Chương trình được kết nối từ 4 điểm cầu: tượng đài Bắc Sơn (TP Hà Nội), nhà bia tưởng niệm các anh hùng liệt sĩ xã Thanh Thuỷ (khu vực chiến trường Vị Xuyên - Tuyên Quang); nghĩa trang liệt sĩ quốc gia đường 9 (Quảng Trị) và Công viên Lê Thị Riêng (TP Hồ Chí Minh). Tham dự chương trình có Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm; Thủ tướng Lê Minh Hưng; Chủ tịch Quốc hội Trần Thanh Mẫn và thường trực Ban bí thư Trần Cẩm Tú.

Trên hành trình đưa các anh trở về với gia đình và quê hương, bên cạnh nỗ lực của các cơ quan chức năng, ký ức của những cựu chiến binh đang trở thành những "tọa độ sống" vô cùng quý giá, góp phần mở ra hy vọng tìm lại đồng đội.

Trong không gian tĩnh lặng và trang nghiêm của các Nghĩa trang Liệt sĩ Vô Tranh và Nghĩa trang Liệt sĩ Cổ Lũng, tỉnh Thái Nguyên, những cán bộ, chiến sỹ Bộ CHQS tỉnh Thái Nguyên cùng lực lượng dân quân địa phương đang cẩn trọng từng khâu lấy mẫu AND từ các phần mộ liệt sỹ.

Hơn 60 năm qua, Trung tâm Điều dưỡng Thương binh Thuận Thành (tỉnh Bắc Ninh) đã chăm sóc hàng nghìn thương binh, bệnh binh nặng. Phía sau những ca trực, giờ thuốc là sự gắn bó bền bỉ của nhiều thế hệ cán bộ, y bác sĩ, điều dưỡng.

Có những cuộc trở về dẫu không có người thân đứng đợi, nhưng các anh có đồng đội, có nhân dân và có cả một vùng biên cương lặng người nghiêng mình đón các anh. Xin hãy yên nghỉ các anh nhé!

Đà Nẵng tìm thấy bia đá ghi họ tên, di vật về thông tin liệt sĩ. Ban Chỉ huy quân sự xã Hòa Tiến, thành phố Đà Nẵng vừa phát hiện một số di vật mang thông tin về các liệt sĩ trong quá trình khai quật các phần mộ để lấy mẫu ADN phục vụ giám định, tìm kiếm thân nhân tại Nghĩa trang liệt sĩ Hòa Tiến.

Giữa tháng Bảy nắng như đổ lửa, khu vực gần ga Hương Thủy, thành phố Huế rộn tiếng máy xúc, cuốc xẻng của Đội Tìm kiếm và Quy tập hài cốt liệt sĩ 192, Bộ Chỉ huy Quân sự thành phố Huế. Họ thận trọng múc từng gàu đất, bóc tách từng lớp đất để tìm kiếm hài cốt liệt sĩ còn lại nằm lại nơi này.

VOVLive trân trọng giới thiệu series podcast đặc biệt của nhóm phóng viên Vinh Thông/Thanh Hiếu (VOV Miền Trung) với chủ đề: Tiếng gọi từ lòng đất và cuộc hành quân giữa thời bình Kỳ 2- Trả lại tên cho anh: Giờ đây, giữa những nghĩa trang lộng gió miền Trung, một cuộc chạy đua thầm lặng với thời gian đang diễn ra. Không tiếng súng, chỉ có sự tỉ mỉ của khoa học và mệnh lệnh thiêng liêng từ trái tim để nối lại những mạch nguồn ký ức, trả lại tên tuổi, quê hương cho các anh.

VOVLive trân trọng giới thiệu series podcast đặc biệt của nhóm phóng viên Vinh Thông/Thanh Hiếu (VOV Miền Trung) với chủ đề: Tiếng gọi từ lòng đất và cuộc hành quân giữa thời bình Kỳ 1 - Theo chân những người lính đi tìm đồng đội: Hơn nửa thế kỷ sau chiến tranh, tiếng súng đã lùi xa, nhưng cuộc hành quân đi tìm đồng đội vẫn chưa có ngày kết thúc. "Chiến dịch 500 ngày đêm tìm kiếm, quy tập, xác minh danh tính hài cốt liệt sĩ" là hành trình tri ân không chỉ mang ý nghĩa nhân đạo mà còn là trách nhiệm thiêng liêng của cả dân tộc.

Tại các nghĩa trang liệt sĩ trên địa bàn tỉnh Cà Mau còn hơn 3.300 ngôi mộ, trên bia đá ghi dòng chữ “Liệt sĩ chưa xác định danh tính”. Tỉnh Cà Mau xác định, tìm lại danh tính cho cha anh là mệnh lệnh từ trái tim của thế hệ hôm nay và công tác đó đang được tích cực triển khai.

Tri ân liệt sĩ, “Đền ơn đáp nghĩa”, chăm lo chính sách đối với người có công với cách mạng không chỉ là quan điểm nhất quán của Đảng, Nhà nước, mà còn là đạo lý, truyền thống tốt đẹp của dân tộc Việt Nam.

Chiến dịch 500 ngày đêm đang nỗ lực tìm kiếm, quy tập và xác minh danh tính các liệt sĩ hy sinh trên chiến trường Campuchia và tuyến biên giới Tây Nam. Mỗi cái tên được tìm lại không chỉ đưa người lính trở về với quê hương mà còn khép lại nỗi chờ đợi của biết bao gia đình.

Nhân dịp kỷ niệm 79 năm Ngày Thương binh - Liệt sĩ (27/7/1947 - 27/7/2026), sáng 17/7, tại Hà Nội, Cục Văn thư và Lưu trữ nhà nước (Bộ Nội vụ) sẽ tổ chức trưng bày tài liệu lưu trữ và kỷ vật của cán bộ đi B với chủ đề "Thanh xuân gửi lại".

Gia đình liệt sĩ Nguyễn Đình Huỳnh đã 4 lần cùng ông Khải sang Lào trước khi đưa được hài cốt liệt sĩ về quê hương. Trong khi đó, gia đình liệt sĩ Trần Văn Đào cũng xác định được đúng danh tính phần mộ sau quá trình tìm kiếm và giám định ADN.

Không còn quân phục, không còn chiến hào, những người lính từng đi qua chiến tranh trở về với đời thường, gắn bó với ruộng đồng, trang trại hay cửa hàng vật tư nông nghiệp. Ở xã Krông Ana (Đắk Lắk), phẩm chất được rèn luyện trong quân ngũ vẫn hiện diện trong cách họ lao động, vượt khó và sẻ chia với cộng đồng.

Tháng Bảy lại về. Những dòng người lặng lẽ hướng về Nghĩa trang Liệt sĩ Quốc gia Vị Xuyên, nơi yên nghỉ của hàng nghìn người con đã ngã xuống để giữ từng tấc đất nơi biên cương phía Bắc của Tổ quốc.

Triển khai các hoạt động “Đền ơn đáp nghĩa” nhân kỷ niệm 79 năm Ngày Thương binh - Liệt sĩ (27/7/1947 - 27/7/2026), Ủy ban Mặt trận Tổ quốc Việt Nam TP.HCM đặt mục tiêu chăm lo toàn diện cho người có công với cách mạng, đồng thời lan tỏa sâu rộng đạo lý “Uống nước nhớ nguồn” trong xã hội.

Thực hiện Chiến dịch 500 ngày đêm đẩy mạnh tìm kiếm, quy tập và xác định danh tính hài cốt liệt sĩ, lần đầu tiên nhiều cán bộ y tế, chiến sĩ dân quân và cán bộ địa phương ở tỉnh Gia Lai đảm nhận công việc đặc biệt: lấy mẫu ADN từ hài cốt liệt sĩ. Từ những phút đầu bỡ ngỡ, họ đang cùng nhau góp sức vào hành trình tìm lại tên tuổi cho các anh hùng, liệt sĩ, những người đã ngã xuống vì độc lập, tự do của dân tộc.

Chiến tranh đã lùi xa, thời gian khắc nghiệt đang dần xóa nhòa những dấu tích lịch sử, khiến hài cốt của liệt sĩ có nguy cơ phân rã hoàn toàn vào lòng đất mẹ. Nếu không có những đợt cao điểm như "Chiến dịch 500 ngày đêm" đang được triển khai, cơ hội để đưa các anh trở về sẽ ngày càng khép lại.

Giữ lời hẹn cưới trước lúc người yêu ra trận, bà Nguyễn Thị Lệ ở vậy gần 60 năm. Bà xin gia đình liệt sĩ Huỳnh Văn Quên được làm dâu, chờ ông một đời. (Nguồn: Znews)

Tháng 7 - tháng của tri ân, của những nén hương thành kính, những chuyến trở về chiến trường xưa, những cuộc gặp gỡ của các cựu binh để tưởng nhớ về những đồng đội đã ngã xuống vì độc lập, hòa bình của Tổ quốc.

Giữa đại ngàn Krông Bông (Đắk Lắk), một cuộc điện thoại từ người dân báo phát hiện hài cốt đã đưa những người lính Đội K51 băng rừng, lội suối trở lại chiến trường xưa. Sau hơn 2 giờ tỉ mỉ bóp từng nắm đất, từng mảnh xương, từng chiếc cúc áo, họ tìm thấy một phần hài cốt cùng những di vật còn sót lại của một liệt sĩ. Với những người lính làm nhiệm vụ quy tập, đó không chỉ là thành quả của một cuộc tìm kiếm, mà còn là "mệnh lệnh từ trái tim", là niềm vui "mừng hơn cả gặp vàng" trên hành trình đưa đồng đội trở về.

Những hàng rào kẽm gai chằng chịt, kiên cố; những lính canh đầy sát khí cùng chó nghiệp vụ…Nhà tù - nơi được gọi bằng cái tên ám ảnh: “Địa ngục trần gian” được chế độ thực dân, đế quốc dựng lên cả một hệ thống dày đặc trên khắp đất nước Việt Nam...

Chiến tranh đã lùi xa, trở về với đời thường nhưng người cựu binh già Hoàng Văn Quyền quê ở khối 6, phường Nghi Tân, thị xã Cửa Lò, tỉnh Nghệ An vẫn bùi ngùi khi nhớ về những năm tháng gian khó, hiểm nguy trong chiến tranh. Giữa những “bom rơi đạn lạc”, ông đã vĩnh viễn mất đi người đồng đội yêu quý - Liệt sỹ Nguyễn Văn Hớn.

Chỉ sau một đêm trinh sát bị địch phục kích, Trần Văn Cảnh đã hy sinh. Nhưng điều cựu chiến binh Trịnh Đăng Hảo nuối tiếc sau hơn 50 năm là vẫn chưa tìm thấy hài cốt người đồng đội của mình.

Với nhiều người, khoảnh khắc tiễn biệt người thân lên đường chiến đấu sẽ mãi là những kỷ niệm khó quên nhất bởi họ không thể biết rằng sau lần chia xa ấy liệu có ngày còn được gặp lại nhau...

Những lá thư viết vội trên đường hành quân hay trong khoảng lặng giữa hai trận đánh chính là kỷ vật vô giá mà thân nhân liệt sỹ luôn trân trọng, giữ gìn.

Trong ký ức của ông Vũ Tuấn Khanh, Ban liên lạc Hội cựu chiến binh Sư đoàn 356, Mặt trận Vị Xuyên, cuộc chiến tranh bảo vệ biên giới phía Bắc và sự hy sinh của hàng nghìn đồng đội vẫn còn sống mãi. Đó là những năm tháng thanh xuân, họ đồng hành với những trận đánh ác liệt, những đau thương trước sự ra đi của đồng đội.

Cô gái Nguyễn Thị Ba ngày ấy tràn đầy tình yêu và sức sống đã gác lại nỗi nhớ quê hương, gia đình để lên đường đánh giặc, đến lúc hy sinh vẫn nắm chặt trong tay lá thư còn dang dở.

Tình yêu trong thời chiến thật đẹp và giản dị nhưng cũng khiến biết bao người phải day dứt, khó quên.

Mỗi lần đến nghĩa trang Vị Xuyên (Hà Giang) thăm viếng, ông Thăng đều thắp nén hương cầu nguyện cho đồng đội và tất cả các chiến sĩ đã anh dũng hy sinh trong cuộc chiến tranh bảo vệ biên giới phía Bắc năm 1979 và các năm 1984-1989.

Dù địa hình cách trở, hiểm nguy, nhưng nghĩ đến sự hy sinh quá lớn của đồng đội; nhớ đến những ánh mắt của người vợ, người mẹ trông chờ từng ngày, ông Khải luôn quyết tâm bám sát theo từng nguồn tin để tìm được hài cốt các anh đưa về quê nhà.